Ambasador I. R. Iranu
Ogłoszenia
Przydatne linki
Ocena i monitorowanie
Iran w skrócie

 

Iran w skrócie


 Iran jest państwem pustyń i gór, położonym w południowo-wscodniej Azji. Zachodnia część Iranu jest zdominowana przez szeroki płaskowyż i rozległe pustynie. Płaskowyż jest otoczony przez wysokie góry: Zagros na zachodzie i Elbrus na wschodzie. Graniczy z Turkmenistanem, Azerbejdżanem i Armenią na północy z Afganistanem i Pakistanem na wschodzie, Turcją i Irakiem na zachodzie.

Stolicą Iranu jest Techeran - największe miasto oraz centrum polityczne, kulturalne, handlowe i przemysłowe kraju. Iran jest siłą regionu, posiada znaczącą pozycję w międzynarodowym bezpieczeństwie energetycznym posiadając duże rezerwy ropy naftowej i gazu ziemnego.

 

Klimat

Klimat Iranu waha się od suchego i półsuchego do subtropikalnego wzdłuż wybrzeża Morza Kaspijskiego i lasów północnych. Na północnym krańcu kraju (Kaspijska równina przybrzeżna) temperatury rzadko spadają poniżej zera i powierzchnia pozostaje wilgotna przez pozostałą część roku. Latem temperatury rzadko przekraczają 29°C (84,2 °F). Roczne opady to 600 mm we wschodniej, nizinnej części kraju i więcje niż 1,700 mm na zachodzie.

Na wschodzie, w górach Zagros temperatury są niższe, zimy surowsze z silnymi opadami poniżej zera i średnią temperaturą poniżej zera. Wschodnia i centralna część kraju jest sucha z opadami poniżej 200 mm i nielicznymi pustyniami. Latem średnia temperatura powietrza to 38°C (104,2 °F). Wzdłuż wybrzeża Zatoki Perskieji i Zatoki Omańskiej na południu Iranu zimy są łagodne i bardzo mokre a lato gorące. Suma rocznych opadów waha się od 135 mm do 335mm.

 

Historia

Ostatnie badania archeologiczne wykazują, że 10 tyś. lat przed Chrystusem tereny wzdłuż południowego wybrzeża Morza Kaspijskiego były już zamieszkiwane. Jest to jeden z nielicznych regionów, który według naukowców ominęła epoka lodowcowa. Prawdopodobnie żyli tam pierwsi ludzie, którzy zajmowali się rolnictwem i hodowlą zwierząt. Historia Iranu jest długa i złożona, określana przez wzloty i upadki kolejnych dynastii z rozdziałami pełnymi chaosu i zamieszania.

 

Język i literatura

15 artykuł Konstytucji Irańskiej określa, że „Oficjalnym językiem (Iranu) jest perski ... (i).... używanie języków regionalnych i plemiennych jest dozwolone w prasie i środkach masowego przekazu, jak i nauczanie w nich literatury w szkołach jako języka dodatkowego do perskiego. Perski służy jako lingua franca w Iranie. Większość publikacji i transmisji jest w tym języku. Obok perskiego jest wiele publikacji i transmisji w innych stosunkowo popularnych jezykach Iranu jak azerski i kurdyjski i mniej popularnych jak arabski i armeński. Jest wiele języków pochodzących z Iranu, ale perski jest najczęściej używanym. Język perski należy do grupy języków indo-europejskich. Najstarsze zapisy w staro-perskim datowane są na czasy Imperium Achemenidów. Przykłady staro-perskiego odnajdujemy we współczesnym Iranie, Iraku, Turcji i Egipcie. Pod koniec VIII wieku języka perski zostali zarabizowany i opisany w zmodyfikowanym skrypcie arabskim. To spowodowało ruch wspieraący odrodzenie języka perskiego. Ważnym wydarzeniem odrodzenia było napisanie Shaname przez Ferdowsi (po persku: Księga Królów) , najważniejsze dzieło epickie Iranu, które było w całości w języku perskim. Wywołało to silne poczucie irańskiej tożsamości narodowej i po części było kontynuacją istnienia języka perskiego jako języka odrębnego.

 

Irański Kalendarz

Oficjalny irański kalendarz jest regulowany zgodnie z rokiem słonecznym i irańskimi miesiącami. 21 Marca odpowiada 1 Farvardin, który jest pierwszym dniem Irańśkiego Nowego Roku. Kalendarz księżycowy jest oficjalnie uznawany. Kalendarz księzycowy jest krótszy od słonecznego o 10 dni, czyli dni obrzędów religijnych zależne są od kalendarza. Każdy rok rózni się od przyszłego i minionego. Dletego jest zalecane, aby turyści zaplanowali swoją podróż wraz z odpowiednim biurem podróży. Szczególnie w miesiącu Ramadan irańscy muzułmanie poszczą i w Muharram są pełni żalu i smutku. Ta sytuacja wpływa na codzienne życie i niektóre dni podczas tych dwóch miesięcy są świętami państwowymi. Piątek jest oficjalnie dniem wolnym od pracy.

 

Irańska Waluta

Walutą Iranu jest rial. Rial podobnie jak dolary czy funty dzieli się na sto drobiejszych części, które nazywane są dinarami. Jednakże w związku z wysoką inflacją jeden rial jest warty bardzo mało. W 1798 roku rial został wprowadzony jako waluta Iranu w postaci monet. Wtedy był warty 1250 dinarów. W 1825 roku rial przestal być wydawany. Kran składający się z 1000 dinarów był wydawany jako część systemu dziesiętnego. Raial zastąpił kran w 1932 roku i dzielił się na 100 nowych dinarów. Kiedy rozmawia się o pieniądach w Iranie możena usłyszeć termin tomanToman jest starym terminem określającym walutę, ale obcenie nie jest już w użyciu. Jednakże termin ten jest nadal użyany na co dzień w Iranie a jego wartość to 10 riali.

W Techeranie banki są otwarte od 7:30 do 15:30 od soboty do środy i od 7:30 do 13:30 w czwartki. Piątek jest dniem wolnym od pracy. W innych miastach banki są otwarte od 7:30 do 13:30 od soboty do środy a w czwartki od 7:30 do 12:30. Piątek róznież w innych miastach jest dniem wolnym od pracy. Tylko niektóre sklepy akceptują karty kredytowe MasterCard i Visa.

 

Poczta i środki masowego przekazu

Prawie cały system pocztowy Iranu obejmuje najdalsze regiony kraju i każdy podróżny może komunikować się z najdalszymi regionami świata za pomocą poczty, telegrafu, telefonu, telefonu komórkowego faxu czy internetu. Wydawane są liczne dzienniki i gazety codzienne w językach perskim, arabskim, angielskim i innych. Różne czasopisma wydwane co tydzień, co miesiąc lub okazjonalnie i książki publikowane są nieprzerwanie i są dostępne sa pośrednictwem banku informacji komputerowej. Różne stacje radiowe i telewizyjne krajowe i zagraniczne nadają programy w różnych językach po persku, angielski i w in. podczas dnia i czasami w nocy.

 

 

Start |  Galeria zdjęć | Mapa strony | aktualności | Informacje kontaktowe | Skontaktuj się z nami | poszukiwanie