Ambasador I. R. Iranu
Ogłoszenia
Przydatne linki
Ocena i monitorowanie
Prasa i media w Iranie

 

Prasa i media w Islamskiej Republice Iranu

Działalność prasowa i dziennikarska w Iranie w jej nowoczesnym i profesjonalnym kształcie sięga ponad 130 lat wstecz. Zapewne za najwcześniejsze doświadczenie informacyjne i prasowe w Iranie należałoby uznać wydanie pierwszego irańskiego dziennika w języku perskim pod tytułem Kaghaz-e achbar (List z nowinami) przez Mirzę Saleh Sziraziego w roku 1837. Doświadczenie to znalazło swe dopełnienie w publikacji następnych wydawnictw takich, jak Waghaje-e ettefaghije (Kronika bieżących wydarzeń), Orwatol-wosgha (Solidna opoka) czy Ruzname-je doulat-e Iran (Irański Dziennik Rządowy), natomiast pierwszym oficjalnym wielkonakładowym dziennikiem irańskim była gazeta Ettelaat (Wiadomości) wychodząca od roku 1926 a następnie Kejhan (Świat) ukazująca się od 1942 roku. Działalność dziennikarska w Iranie uzyskała podstawy prawne wraz z uchwaleniem pierwszego irańskiego prawa prasowego w roku 1907 i również obecnie prawodawstwo to nadal funkcjonje w postaci prawa prasowego, zaś najnowsza ustawa prasowa została uchwalona przez Zgromadzenie Rady Muzułmańskiej (irański parlament) dnia 18.04.2000 r. i reguluje zapisaną w konstytucji wolność słowa i prasy.

Prasa w Islamskiej Republice Iranu w latach po zwycięstwie rewolucji islamskiej przeżyła znaczny rozwój. Podczas gdy w czasach poprzedniego reżimu prasa po pierwsze ukazywała się w niewielkiej liczbie, po drugie zaś była poddana absolutnej cenzurze informacyjnej i w żadnym razie nie odzwierciedlała poglądów społeczeństwa oraz nie było w niej mowy o krytyce władzy. Islamski ruch społeczny w Iranie, któremu przewodził Imam Chomejni miał również znaczący wpływ na irańska prasę i dziennikarzy, czego przejawem było także i to, że w dniu 29.11.1978 r., a więc niecałe trzy miesiące przed zwycięstwem rewolucji islamskiej, przytłaczająca większość redakcji prasowych w Iranie przystąpiła do jednomyślnego strajku, stając tym samym po stronie rewolucji.

Obecnie, media i prasa zajmują ważne miejsce w Islamskiej Republice Iranu i na podstawie artykułu 24 Ustawy Zasadniczej wydawnictwa i prasa mają swobodę wypowiedzi, chyba że będą naruszać zasady islamu i prawa powszechnego. Ogólna strategia władz Islamskiej Republiki Iranu polega na priorytetowym traktowaniu działalności mediów i wolności słowa, w szczególności stworzenie warunków dla swobodnej działalności prasy zgodnie z prawem i pod warunkiem nienaruszania wolności innych. Rezultatem tej polityki jest pluralizm polityczny, wzrost poziomu konkurencyjności politycznej, tolerancja dla różnych poglądów, w tym poglądów rywali, nacisk na nadzorującą rolę jednostek, partii i prasy, dopuszczenie mediów do rozpatrywania i śledzenia rozmaitych kwestii społecznych, formułowanie poglądów krytycznych wobec rządu i polityków, a w końcu odpowiedzialność rządu wobec dezyderatów i żądań społeczeństwa. W trakcie wyborów prezydenckich, parlamentarnych i samorządowych prasa odgrywa istotną rolę w uczestnictwie członków społeczeństwa w decydowaniu o swoim losie.

Rzut oka na statystykę prasową pokazuje, że przed rewolucją islamską ogółem wychodziły w Iranie 74 tytuły (dzienniki i magazyny), podczas gdy wraz ze zwycięstwem rewolucji i ukonstytuowaniem się ustroju Islamskiej Republiki Iranu, prasa i media uzyskały szczególne znaczenie, przeżywając w tych latach znaczny wzrost ilościowy i jakściowy. Statystyki świadczą o tym, że w roku 1995 licencję wydawniczą posiadało 574 tytułów, co przy tendencji wzrostowej sprawiło, że w roku 2005 liczba ta wzrosła do 2961, aby sięgnąć 4000 tytułów w roku u progu 2012 roku. Warto zaznaczyć, że z tej liczby ponad 177 tytułów stanowią dzienniki ogólnokrajowe, z czego ponad 119 tytułów wychodzi w samym tylko Teheranie. Poza tym w Iranie ukazują się cztery dzienniki w języku angielskim, dwa w języku arabskim, jeden w języku ormiańskim, jeden przeznaczony dla niewidomych oraz jeden dla dzieci.

Poza mediami pisanymi, dobrze rozwijają się również media audiowizualne, w wyniku czego obok pięciu głównych programów telewizyjnych, na terenie kraju funkcjonuje również trzydzieści kanałów wojewódzkich, nadających też w językach regionalnych. Islamska Republika Iranu posiada również około dwadzieścia sieci o charakterze transgranicznym nadających w języku perskim oraz w innych językach, zwłaszcza ważnych językach światowych, między innymi kanały informacyjne Press TV po angielsku i al-Alam po arabsku, które działają korzystając z niezależności i stosując standardy wierności i bezstronności przekazu. W sumie, działalność sieci telewizyjnych naziemnych i satelitarnych wraz ponad ośmioma stacjami radiowymi ogólnokrajowymi, stacjami wojewódzkimi oraz kilkoma stacjami międzynarodowymi nadającymi w najważniejszych językach świata, stanowi podstawę aktywności medialnej Islamskiej Republiki Iranu na scenie krajowej i zagranicznej.

 

 

Start |  Galeria zdjęć | Mapa strony | aktualności | Informacje kontaktowe | Skontaktuj się z nami | poszukiwanie